İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku

İşten çıkarıldığınız size bildirildiği günden itibaren 1 ay içinde arabulucuya başvurmanız gerekir. Anlaşma olmazsa 2 hafta içinde dava açılmalıdır. Bu süreler kaçırılırsa işe dönme hakkı tamamen kaybedilir.

İş güvencesi hükümlerinden yararlanabilmek için dört şartın birlikte bulunması gerekir (4857 sayılı Kanun m. 18):

1) İşçinin İş Kanunu'na tabi olarak çalışması. 2) İşyerinde en az otuz işçi çalıştırılması (işverenin aynı iş kolundaki tüm işyerlerindeki işçi sayısı birlikte hesaplanır). 3) İşçinin en az altı aylık kıdeminin bulunması (yer altı işlerinde bu şart aranmaz). 4) Sözleşmenin belirsiz süreli olması ve işveren tarafından geçerli bir sebep gösterilmeksizin feshedilmesi.

İşletmenin bütününü sevk ve idare eden işveren vekilleri ile işyerinin tamamını yöneten ve işçi alıp çıkarma yetkisi bulunan işveren vekilleri iş güvencesi kapsamı dışındadır.

Davanın kabulü hâlinde işçi en çok dört aylık boşta geçen süre ücretine hak kazanır; işveren işe başlatmazsa ayrıca en az dört, en çok sekiz aylık ücret tutarında işe başlatmama tazminatı ödenir.

Aynı işyerinde en az 1 yıl çalıştıysanız ve işveren sizi haklı bir sebep olmadan çıkardıysa (ya da maaş ödenmemesi gibi haklı bir sebeple siz ayrıldıysanız) kıdem tazminatı alırsınız. Kendi isteğinizle istifa ederseniz kural olarak alamazsınız.

Belirsiz süreli iş sözleşmesini fesheden taraf, 4857 sayılı Kanun m. 17'deki bildirim sürelerine uymak zorundadır. Uymayan taraf, karşı tarafa bu sürelere ait ücret tutarında ihbar tazminatı öder.

Bildirim süreleri kıdeme göre şöyledir: 6 aydan az çalışma için 2 hafta; 6 ay - 1,5 yıl arası için 4 hafta; 1,5 yıl - 3 yıl arası için 6 hafta; 3 yıldan fazla çalışma için 8 hafta.

Bu süreler asgarî olup sözleşmeyle artırılabilir. İhbar tazminatı, kıdem tazminatı gibi giydirilmiş brüt ücret üzerinden hesaplanır ve tavan sınırı yoktur. Haklı sebeple derhal fesih hâllerinde (4857 m. 24 ve 25) ihbar tazminatı doğmaz.