Limited şirket ortaklarının sık sorduğu sorulardan biri şudur: "Hissemi ortağıma ya da dışarıdan birine nasıl devrederim? Noterde imzaladık, iş bitti mi? Diğer ortak itiraz ederse ne olur? Devir ticaret siciline işlenmezse şirketin borçlarından hâlâ sorumlu muyum?" Uygulamada bu soruların cevabını bilmeden yapılan devirler, yıllar sonra "ben ortak mıyım, değil miyim" tartışmasına dönüşebiliyor.

Bu yazıda limited şirkette esas sermaye payının (günlük dilde "hisse") devrinin hangi şartlarla geçerli olduğunu aktarıyorum. Dayanaklar 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 595, 598 ve 616. maddeleri, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 35. maddesi ile Yargıtay ve bölge adliye mahkemelerinin 2022–2026 yıllarında verdiği kararlardır.

Özetle: Limited şirkette hisse devri üç adımda tamamlanır. Birincisi, devir sözleşmesi yazılı yapılmalı ve tarafların imzaları noterce onaylanmalıdır; bu şekle uyulmazsa sözleşme geçersizdir. İkincisi, şirket sözleşmesinde aksi yoksa devir ortaklar genel kurulunun onayıyla geçerli olur. Genel kurul, başvurudan itibaren üç ay içinde reddetmezse onay vermiş sayılır. Üçüncüsü, şirket müdürleri devri ticaret siciline tescil ettirmelidir. Genel kurul onayına kadar ortaklık hakları devreden ortakta kalır. Vergi ve sigorta primi gibi kamu borçlarında ise devreden ve devralan, devir öncesine ait borçlardan belirli şartlarla birlikte sorumlu tutulabilir.

Hisse devri neden "noterde imza" ile bitmiyor?

Anonim şirketlerden farklı olarak limited şirket, ortakların kişiliğine daha fazla önem veren bir şirket türüdür. Kanun koyucu bu nedenle limited şirkette ortak değişikliğini hem şekle hem de şirketin iznine bağlamıştır. TTK m. 595/1'e göre esas sermaye payının devri ve devir borcunu doğuran işlemler yazılı şekilde yapılır ve tarafların imzaları noterce onanır. Aynı maddenin ikinci fıkrasına göre ise şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemişse devir için ortaklar genel kurulunun onayı şarttır ve "devir bu onayla geçerli olur."

Dolayısıyla noterde imzalanan sözleşme sürecin yalnızca ilk adımıdır. Sözleşme imzalandıktan sonra devrin şirkete bildirilmesi, genel kurulun onayı ve tescil adımları gelir. Bu adımlar tamamlanmadan devralan kişi şirkette ortak sıfatını kazanmış olmaz.

1. Adım: Yazılı sözleşme ve noter onayı (TTK m. 595/1)

Noter onayı bir "ispat kolaylığı" değil, geçerlilik şartıdır. Bunun pratik sonucu şudur: Taraflar adi yazılı bir kâğıtla, el yazısıyla ya da sözlü olarak anlaşmış olsalar bile bu anlaşmaya dayanılarak pay devredilemez.

Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi'nin 06.04.2026 tarihli, 2024/2036 E., 2026/623 K. sayılı kararı bu kuralın sonuçlarını açıkça gösteriyor. Davacı, noter onayı bulunmayan bir hisse devir sözleşmesine dayanarak devir bedelini icra takibiyle istemişti. Daire, noterde onanmayan sözleşmenin kesin hükümsüz olduğunu, geçersiz sözleşmeye dayanılarak taraflara hak ve borç yüklenemeyeceğini belirterek davanın reddini onadı. Kararda önemli bir ayrıntı daha var: Böyle bir sözleşme kapsamında ödeme yapılmışsa iadesi ancak sebepsiz zenginleşme hükümleri çerçevesinde istenebilir. Davacı talebini doğrudan geçersiz sözleşmeye dayandırdığı için bu yol o davada incelenmedi.

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin 21.05.2025 tarihli, 2024/3675 E., 2025/2912 K. sayılı kararı ise başka bir yaygın durumu ele alıyor: "Resmî kayıtlarda görünmüyorum ama aslında ben de ortağım" iddiası. Davacı, şirketlerde gizli ortak olduğunu ve diğer kişiyle aralarında adi ortaklık bulunduğunu ileri sürmüştü. Bölge adliye mahkemesi, TTK m. 595/1'deki şekle uyulmadan yapılan bir anlaşmanın geçerli bir şirket ortaklığı sağlamayacağını belirtti. Yargıtay da bu gerekçeyi ve davacının adi ortaklık iddiasını ispat edemediği değerlendirmesini yerinde bularak kararı onadı.

Sözleşmenin içeriği de önemlidir. TTK m. 595/1'in devamına göre şirket sözleşmesinde ek ödeme ve yan edim yükümlülükleri ya da ağırlaştırılmış veya tüm ortakları kapsayan bir rekabet yasağı varsa, bu hususlar ile önerilmeye muhatap olma, önalım, geri alım ve alım hakları ve sözleşme cezasına ilişkin koşullar da devir sözleşmesinde belirtilir. Bu nedenle devirden önce şirket sözleşmesinin okunması gerekir.

2. Adım: Genel kurul onayı ve üç aylık süre (TTK m. 595/2–7)

Şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemişse devir, ortaklar genel kurulunun onayıyla geçerli olur. Bu yetki TTK m. 616/1-g uyarınca genel kurulun devredilemez yetkileri arasındadır; yani onayı müdür ya da tek bir ortak tek başına veremez veya reddedemez. Tek ortaklı limited şirketlerde ise TTK m. 616/3 uyarınca bu ortak genel kurulun tüm yetkilerine sahiptir; onun genel kurul sıfatıyla aldığı kararların geçerli olması için yazılı olması şarttır.

Kanun genel kurula geniş bir takdir alanı da tanır:

  • Şirket sözleşmesinde başka türlü düzenlenmemişse genel kurul onayı sebep göstermeksizin reddedebilir (TTK m. 595/3).
  • Şirket sözleşmesiyle pay devri tamamen yasaklanabilir (TTK m. 595/4).
  • Şirket sözleşmesinde ek ödeme veya yan edim yükümlülüğü varsa ve devralanın ödeme gücü şüpheli görüldüğü için ondan istenen teminat verilmemişse, genel kurul sözleşmede hüküm olmasa bile onayı reddedebilir (TTK m. 595/6).
  • Devir yasaklanmış ya da onay reddedilmişse, ortağın haklı sebeple şirketten çıkma hakkı saklıdır (TTK m. 595/5). Bu dava hakkında ayrıntıları limited şirketten haklı sebeple çıkma davası yazısında anlattım.

Genel kurul hiç toplanmaz ya da karar almazsa ne olur? TTK m. 595/7 bu belirsizliği önlemek için bir kural koymuştur: Başvurudan itibaren üç ay içinde genel kurul reddetmediği takdirde onayı vermiş sayılır. Kanunda devrin şirkete nasıl bildirileceği ayrıca düzenlenmemiştir; ancak Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi'nin yukarıdaki kararında da vurgulandığı gibi, devrin genel kurul onayına sunulabilmesi için şirkete bildirilmesi gerekir. Üç aylık süre bu başvurudan itibaren işler.

İki ortaklı şirkette diğer ortak "muvafakat etmiyorum" derse

Yüzde 50–50 ortaklı şirketlerde bu soru sıkça gündeme gelir. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 30.03.2022 tarihli, 2021/428 E., 2022/2613 K. sayılı kararındaki olayda ortaklardan biri payını noterde üçüncü bir kişiye devretmiş, devir şirkete bildirilmişti. Diğer yüzde 50 ortak, ihtarname göndererek devre muvafakat etmediğini bildirdi; ancak genel kurul toplanıp üç ay içinde bir ret kararı almadı.

Daire, diğer ortağın tek başına "onay vermiyorum" demesinin sonuç doğurmayacağını, çünkü onay yetkisinin genel kurulun devredilemez yetkisi olduğunu belirtti. Üç aylık sürenin geçmesiyle zımnen onay verilmiş sayıldığını, payların bu sürenin sonunda devralana geçtiğini ve ortaklık hak ve yükümlülüklerinin devralan tarafından kazanıldığını kabul etti. Sonuç olarak şirketin tescilden kaçınmakta haklı olmadığına hükmederek bölge adliye mahkemesinin ret kararını bozdu.

Bu karar iki yönlü bir uyarı içerir: Devre karşı çıkmak isteyen ortak bunu ihtarnameyle değil, süresi içinde usulüne uygun bir genel kurul ret kararıyla yapmalıdır. Devralan taraf ise başvuru tarihini ispatlanabilir biçimde (örneğin noter aracılığıyla) belgelemelidir; çünkü üç aylık süre buna göre hesaplanır.

Onaydan önce ortak kim? Askı dönemi ve pay defteri

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi'nin 06.07.2026 tarihli, 2025/1246 E., 2026/1261 K. sayılı kararı, noter sözleşmesi ile genel kurul onayı arasındaki dönemi açıkça tarif ediyor. Daireye göre genel kurul onayı verilinceye kadar noter onaylı ve yazılı pay devri sözleşmesi askı hâlindedir; bu süre boyunca paya bağlı ortaklık hak ve yükümlülükleri devreden ortakta kalmaya devam eder. Genel kurul onayı, devri tamamlayan ve ona hukuki sonuç kazandıran kurucu bir unsurdur. Onayın ardından devir pay defterine kaydedilmelidir; ancak pay defterine kayıt, devrin geçerliliği bakımından kurucu değil açıklayıcı niteliktedir.

Aynı kararın olayı da öğreticidir. Devralan, noterde sözleşme imzaladıktan sonra genel kurul onayı alınmadan taraflarla anlaşmazlığa düşmüş, verdiği sürede tescil yapılmayınca sözleşmeden döndüğünü bildirmişti. Daire, devralanın "şirket ortağı olmadığının tespiti" için dava açmakta hukuki yararı bulunduğunu ve bu talebin şirkete yöneltileceğini kabul etti. Ancak noterdeki devir sözleşmesinin iptali de istendiği için sözleşmenin diğer tarafı olan devreden ortağın da davada yer alması gerektiğini, bu eksikliğin süre verilerek giderilmesi gerekirken davanın doğrudan husumet yokluğundan reddinin yerinde olmadığını belirterek ilk derece kararını kaldırdı. Bu karar, pay devri uyuşmazlıklarında davanın kime karşı açılacağının ne kadar önemli olduğunu gösteriyor.

3. Adım: Ticaret siciline tescil (TTK m. 598)

TTK m. 598/1'e göre esas sermaye paylarının geçişlerinin tescili için şirket müdürleri ticaret siciline başvurur. Müdürler başvuruyu otuz gün içinde yapmazsa, ayrılan ortak adının bu paylarla ilgili olarak silinmesi için ticaret siciline kendisi başvurabilir; sicil müdürü de şirkete, payı iktisap edenin adını bildirmesi için süre verir (TTK m. 598/2). Maddenin son fıkrasına göre sicil kaydına güvenen iyiniyetli kişinin güveni korunur.

Şirket tescilden kaçınırsa yol kapalı değildir. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin yukarıda aktardığım 2022 tarihli kararında açıklandığı üzere, tescili gereken bir husus sicile işlenmezse ilgililer TTK m. 33 ve Ticaret Sicili Yönetmeliği uyarınca tescile davet edilir. Davete rağmen süresinde başvuru yapılmaz veya tescilden kaçınma sebepleri bildirilirse sicil müdürlüğü durumu asliye ticaret mahkemesine bildirir; mahkeme tescil gerektiğine kanaat getirirse tescil emri veren bir karar verir.

Devir sonrası kamu borçlarından sorumluluk (6183 sayılı Kanun m. 35)

Limited şirket ortağı kural olarak şirketin borçlarından şahsen sorumlu değildir. Yargıtay 10. Hukuk Dairesi'nin 12.09.2022 tarihli, 2022/7254 E., 2022/10253 K. sayılı kararında da belirtildiği gibi, limited şirkette ortağın asıl borcu taahhüt ettiği sermayeyi ödemektir. Ancak bu ilkenin istisnaları vardır ve en önemlisi kamu borçlarıdır.

6183 sayılı Kanun'un 35. maddesine göre limited şirket ortakları, şirketten tamamen veya kısmen tahsil edilemeyen veya tahsil edilemeyeceği anlaşılan amme alacağından sermaye hisseleri oranında doğrudan sorumludur. Maddenin ikinci fıkrasına göre ortak payını devrederse, payı devreden ve devralan, devir öncesine ait amme alacaklarının ödenmesinden müteselsilen sorumlu tutulur. Yani hisseyi devretmek, devirden önceki döneme ait kamu borçlarından kurtulmayı tek başına sağlamaz; hisseyi devralan da o döneme ait borçlar bakımından risk üstlenir.

Bu sorumluluğun bir ön şartı vardır: Alacağın önce şirketten tahsil edilememesi veya tahsil edilemeyeceğinin anlaşılması. Yargıtay 10. Hukuk Dairesi yukarıdaki kararında, ortak hakkındaki ödeme emirleri incelenirken borcun şirketten tahsil edilip edilemediğinin tartışılması gerektiğini, bu araştırma yapılmadan karar verilmesinin bozma nedeni olduğunu belirtti. Ortakların şirket borçlarından sorumluluğunun diğer hâllerini limited şirket borcundan ortağın sorumluluğu yazısında ayrıca ele aldım.

Kararların birlikte değerlendirilmesi

Aktardığım kararlar, limited şirkette hisse devrinin bir "satış sözleşmesi"nden ibaret olmadığını gösteriyor:

  • Şekil: Noter onayı olmayan devir sözleşmesi geçersizdir; ne ortaklık sağlar ne de bedel alacağına dayanak olur (Sakarya BAM 7. HD 2026; Yargıtay 3. HD 2025).
  • Onay: Devir genel kurulun onayıyla geçerli olur. Onay yetkisi genel kuruldadır; bir ortağın tek başına itirazı sonuç doğurmaz ve üç ay içinde ret kararı alınmazsa onay verilmiş sayılır (Yargıtay 11. HD 2022).
  • Askı dönemi: Onaya kadar ortaklık hakları devredende kalır; pay defterine kayıt açıklayıcıdır (İstanbul BAM 12. HD 2026).
  • Kamu borçları: Devreden ve devralan, devir öncesine ait kamu alacaklarından, şirketten tahsil edilememe şartıyla ve hisse oranında müteselsilen sorumlu tutulabilir (6183 s. K. m. 35; Yargıtay 10. HD 2022).

Uygulamada her olay aynı sonuca bağlanmaz. Özellikle şirket sözleşmesinde önalım veya onaya ilişkin özel hükümler varsa, genel kurul toplantısının usulüne uygun yapılıp yapılmadığı ya da devrin şirkete ne zaman bildirildiği tartışmalıysa sonuç somut belgelere göre değişebilir. Genel kurul kararının kendisine itiraz edilmesi gerekiyorsa genel kurul kararının iptali davası yazısındaki sürelere de dikkat edilmelidir.

Uygulamaya dönük çıkarımlar

  • Devirden önce şirket sözleşmesini okuyun: Devir yasağı, önalım hakkı, ek ödeme veya yan edim yükümlülüğü ya da genel kurul onayına ilişkin özel bir düzenleme bulunabilir.
  • Devir sözleşmesini mutlaka yazılı yapın ve tarafların imzalarını noterde onaylatın. Adi yazılı bir protokol veya ödeme dekontu tek başına ortaklık sağlamaz.
  • Sözleşme imzalandıktan sonra devri şirkete ispatlanabilir biçimde bildirin. Üç aylık sürenin başlangıcı bu başvuruya göre belirlenir.
  • Devre karşı çıkacak ortaklar, itirazı ihtarnameyle değil, üç ay içinde usulüne uygun bir genel kurul ret kararıyla yapmalıdır.
  • Onay alındıktan sonra müdürlerin otuz gün içinde ticaret siciline başvurduğunu takip edin. Başvuru yapılmazsa ayrılan ortak sicile kendisi başvurabilir.
  • Devirden önce şirketin vergi ve SGK borç durumunu araştırın. Devir öncesine ait kamu borçlarından devreden ve devralan birlikte sorumlu tutulabilir.
  • Bedel ödemelerini banka kanalıyla ve açıklamalı yapın. Sözleşme geçersiz çıkarsa ödenen bedelin iadesi sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre gündeme gelebilir.

Şirketler ve ticari sözleşmeler hakkında genel bilgi için ticaret ve şirketler hukuku çalışma alanı sayfasını inceleyebilirsiniz.

Not: Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır ve somut dosyanızdaki durumu değerlendirmez. Hisse devrinin geçerliliği ve sonuçları; şirket sözleşmesinin hükümlerine, devir sözleşmesinin şekline, şirkete yapılan bildirimin tarihine, genel kurul kararlarına ve ticaret sicili kayıtlarına göre ayrıca incelenmelidir.